KONYA’DA 1935 GENEL SEÇİMİ

Ömer AKDAĞ

Özet


Türkiye’de iki aşamalı (müntehib-i evvel ve müntehib-i sani) olarak yapılan 1935 genel seçimi kadınların seçime girdikleri ilk genel seçimdir. Demokrasi tarihimizde kadın milletvekillerinin en yüksek oranda parlamentoya girdiği bu seçimler olmuştur. Bu seçimde Türkiye genelinde 18 kadın ve 4 gayrimüslim milletvekili meclise girmiştir. Sadece CHF’nin katıldığı 1935 genel seçimi tek partili dönemde yapılan diğer seçimlerden farklı değildir. Tek partili dönemde yapılan seçimlere bu yönüyle “sözde seçim” denilmektedir. 1935 genel seçiminde Konya’dan da bir kadın milletvekili seçilmiştir.

                Bu çalışmada; 1935 genel seçiminin hukuki zemini verilerek Türkiye genelinde yapılan seçim  ile Konya’daki seçim çalışmaları incelenmiştir. Basında yapılmış olan seçim öncesi ve sonrası  yorumlar gözden değerlendirilmiştir.  Konya’dan seçilmiş olan milletvekillerinin özgeçmişleri dipnot olarak verilmiş ve bu seçimin toplumsal boyutuyla ilgili değerlendirmeler yapılmıştır.


Anahtar Kelimeler


Seçim, 1935 seçimleri, tek partili dönem, Konya’da seçimler.

Tam Metin:

PDF

Referanslar


Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi: (BCA) 030.10.75.492.8, 4;

01.357,1497,1, 41.

10/82,538–1

Konya Koyunoğlu Müzesi Kazım Gürel Dosyası: (KKMKGD)

SÜRELİ YAYINLAR

Cumhuriyet

Hakimiyet-i Milliye

Yeni Ses

Zaman

KİTAP VE MAKALELER

AKGÜN, Birol. Türkiye’de Seçmen Davranışı, Partiler Sistemi ve Siyasal Güven, Nobel Yayınları, Ankara 2007.

ATEŞ, Nevin Yurtsever. Türkiye Cumhuriyeti’nin Kuruluşu ve Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, İstanbul 1994.

AYDOĞAN, Erdal. Tansu Barış MAHMUTOĞLU. “Mustafa Kemal Atatürk Döneminde Yapılan Seçimler ve Karakteristik Özellikleri”, Tarihin Peşinde, Uluslararası Tarih ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl 2013, Sayı 10.

BALI, N.Rıfat. “1930 Yılı Belediye Seçimleri ve Serbest Fırka’nın Azınlık Adayları”, Tarih ve Toplum Aylık Ansiklopedik Dergi, Kasım 1997, C. 28, S: 167.

ÇAVDAR, Tevfik. Türkiye’nin Demokrasi Tarihi, Ankara 1995

ÇOKER, Fahri. Türk Parlamento Tarihi, TBMM-IV. Dönem 1931–1935, c. II, Türkiye Büyük Millet Meclisi Vakfı Yayınları, Yayın No: 12, Ankara 1996.

DELİ, Ogün. Atatürk Nasıl Öldürüldü? “70 Yıldır Gizlenen Büyük Sır”, Akis Kitap Yayınları, İstanbul 2007.

EYÜP HAMDİ. “Demokrasi ve Terbiye”, Terbiye Postası, Yıl: 1, Sayı: 10, (1. 12. 1932).

GÜNEŞ, İhsan. Türk Parlamento Tarihi TBMM-V. Dönem 1935–1939, c. II, Türkiye Büyük Millet Vakfı Yayınları, Yayın No: 26, Ankara 2001.

KAYALI, Kurtuluş. “I. TBMM’de Muhalefet”, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Türkiye Ansiklopedisi, C. 5, İstanbul 1982.

KOCAHANOĞLU, Osman Selim. Ali Fuat Cebesoy Siyasî Hatıralar Lozan’dan Cumhuriyete, c. 2, Temel Yayınları, İstanbul 2002.

ÖZÇELİK, Ayfer. Ali Fuat Cebesoy, Akçağ Yayınları, İstanbul 1993.

ÖZTÜRK, Kazım. Türk Parlamento Tarihi TBMM-II. Dönem 1923–1927, c. III, Türkiye Büyük Millet Meclisi Vakfı Yayınları, No: 3, Ankara 1995.

ÖZTÜRK, Kazım. Türk Parlamento Tarihi TBMM-III. Dönem 1927–1931, c. III. Türkiye Büyük Millet Meclisi Yayınları No: 10, Ankara 1995.

PERİNÇEK, Doğu. Kemalizm-3, Kaynak Yayınları, İstanbul 1999.

SEMİZ, Yaşar. “Bir Köylü Parlamanter Mustafa Lütfi Eken”, Çumra Sempozyumu (2007).

SEZER, Ayten., “Türkiye’de İlk Kadın Milletvekilleri ve Meclis’teki Çalışmaları”, http://www.ait.hacettepe.edu.tr/akademik/arsiv/kadin.htm(25 Ekim 2009).

TEKİN, Nil Türker. “1935 Seçimlerinde Kadın Türk Kadının Saylavlık Konusuna Yaklaşımı”, Toplumsal Tarih, Mart 2002, Sayı: 99.

TEKİN, Nil Türker. Türkiye’de Seçim Propagandaları 1908-1946, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 1998.

TUNAYA, Tarık Zafer. Türkiye’de Siyasi Partiler 1859-1952, İstanbul 1952.

TUNCAY, Mete. TC’nde Tek-Parti Yönetiminin Kurulması (1923-1931), Cem Yayınevi, İstanbul 1992.

UYAR, Hakkı. “Tek Parti Döneminde Seçimler”, Toplumsal Tarih, Sayı, 64, Nisan 1999.

UYAR, Hakkı. “Tek Parti İktidarının Toplumsal Kökenleri”, Toplumsal Tarih Dergisi, 16.11. 2002. (Uyar, http://kisi.deu.edu.tr/hakkı.uyar/yayinlar) .

UYAR, Hakkı. “Türkiye’de Tek Parti Döneminde CHP’nin Toplumsal Kökenleri: İkinci Seçmenler Örneği (1935)”, http://kisi.deu.edu.tr//hakki. Uyar/7.pdf (10.11.2009).

YÜCEKÖK, Ahmet N. Siyaset Sosyolojisi Açısından Türkiye’de Parlamentonun Evrimi, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları: 533, Ankara 1983.

KOLOĞLU, Orhan. “Osmanlı’dan Bugüne, Kronolojik Bir Döküm.. Seçimler ve Meclisler”, Popüler Tarih, Kasım 2002, Sayı: 27.

Zürcher, Erik Jan. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, (Çev. Gül Çağalı Güven), İstanbul 1992.


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.